İşe İade Davalarında Dikkat Edilecek Önemli Konular

İşe İade Davalarında Dikkat Edilecek Önemli Konular

Yürürlükteki İş Kanunumuzun işe iade davaları ile ilgili olarak  18., 19., 20. ve 21. Maddeleri düzenlenmiştir.Yukarıda belirtilen ilgili kanun maddelerinden anlaşılacağı üzere; iş sözleşmesinin, işveren tarafından neden gösterilmeksizin veya geçerli bir nedene dayanılmaksızın feshedilmesi halinde, eğer işveren 30 veya üstünden işçi çalıştırmakta ise , belirsiz süreli iş sözleşmesi ile istihdam edilen  , 6 aylık kıdemi olan işçi , fesih tarihinden itibaren 1 ay içerisinde işe iade davası açabilir. Belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışanlar, kendi isteği ile işten ayrılanlar, istifa edenler, ikale sözleşmesi ile işten ayrılanlar bu davayı açamazlar.

İşe iade davalarının önüne geçebilmek için;
- fesih işlemlerinin mutlaka yazılı yapılması, 
- fesih yazısının işçiye tebliğ edilmesi (elden tebliğ almadığı ya da alamayacağı durumlarda noter kanalı ile resmi adresine gönderilmesi) 
- en önemlisi de fesih işlemlerinin geçerli bir nedene dayanması, gerekmektedir. 

    “Geçerli nedenin” ne olduğu her olayın özelliğine göre değişiklik göstermektedir.
Bu durumların saptanabilmesi ve olay yargıya intikal ettiğinde mahkemede ispatlanabilmesi için, işçi – işveren ilişkilerinde meydana gelen her olayın yazılı olarak 
tutanak altına alınması, herhangi bir yasa ya da işyeri kuralı, talimatı v.b ihlali söz konusu olduğunda da işçinin yazılı savunmasının alınması gerekmektedir. Tutanak 
düzenlenmesi ve yazılı savunma alınması, işçinin bir daha böyle bir şey yapmayacağı ya da iyi niyetli olduğu gibi gerekçelerle ertelenmemeli, atlanmamalıdır. Meydana gelen olay iş akdinin feshini gerektirecek boyuttaysa da 6 (altı) gün içerisinde savunma alma, tutanak düzenleme, gerekirse diğer çalışanların da ifadesi alma ve benzeri işlemler tamamlanarak, fesih işlemi gerçekleştirilmelidir. Feshe neden olay üzerinden 6(Altı) gün geçtikten sonra yapılacak fesih işlemleri de haksız fesih niteliğinde olacaktır. 
   
   Yapılan yargılama sonunda işe iade kararı verilmesi halinde , işçinin bu kararın kesinleşmesinden sonra 10 gün içerisinde işe başlamak için işverene başvurması 
gerekmektedir. Bu şekilde işe başvuru talebinde bulunan işçinin işveren tarafından 1 ay içerisinde işe başlatılması gerekmektedir. Aksi takdirde , mahkemece takdir edilen işe başlatmama tazminatının ödenmesi gerekir. Mahkemece bundan  başka boştan geçen süreye ilişkin olarak da işçiye 4 aylık maaşı tutarında boşta geçen süre ücreti ödenmesine karar verecektir. Bu  4 aylık sürede işçi çalışmış gibi sayılacağından, sigorta primleri de ödenecek, emsallerine maaş artışı yapılmışsa , işçinin de maaşına artış yapılarak bu döneme ait ücretin ödemesi yapılacaktır. Bu ödeme işçi işe başlatılsa da başlatılmasa da yapılmak zorundadır. İşçiye işten çıkarken  kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesi durumunda,  bu tazminat bedelleri ödenecek bu rakamdan mahsup edilebilecektir.